Nöbetçi Eczaneler
Hizan Üzümleri Bilimsel İncelemeye Alındı: Yerel Çeşitler Sağlık ve Sanayi İçin Büyük Potansiyel Taşıyor
Bitlis’in Hizan ilçesinde yetiştirilen yerel üzüm çeşitlerinin biyokimyasal özellikleri bilimsel olarak ortaya konuldu. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı’nda Harun Burak Ekinci tarafından hazırlanan ve Doç. Dr. Cüneyt Uyak’ın danışmanlığını yaptığı yüksek lisans tezinde, Hizan yöresine özgü 19 üzüm çeşidi ayrıntılı şekilde incelendi.
Araştırma kapsamında üzüm çeşitlerinin tane ve salkım özelliklerinin yanı sıra şıra verimi, asitlik, pH, olgunluk indisi, fenolik bileşikler, antioksidan kapasite ve vitamin C içerikleri belirlendi. Elde edilen bulgular, Hizan’da yetiştirilen üzüm çeşitlerinin hem sofralık hem de endüstriyel kullanım açısından önemli bir potansiyele sahip olduğunu ortaya koydu.
Birçok Çeşit Şaraplık Olarak Değerlendirilebilir
Çalışmada, incelenen üzüm çeşitlerinin şırada kuru madde miktarının yüzde 16,70 ile 26,25 arasında değiştiği belirlendi. Kırmızı Üzüm, Yerli Turtur ve Yediveren dışındaki birçok çeşidin şıra kuru madde oranının şarap üretimi için uygun aralıkta olduğu tespit edildi. Bu çeşitlerin şaraplık olarak değerlendirilebileceği ifade edildi.
Şıra pH değerlerinin ise genel olarak arzu edilen değerlere yakın olduğu, olgunluk indisi açısından da çoğu çeşidin hasat için uygun düzeyde bulunduğu kaydedildi.
Koyu Renkli Üzümler Öne Çıkıyor
Araştırma sonuçlarına göre, tane kabuğu koyu kırmızı-mor renkte olan üzüm çeşitlerinin toplam fenolik madde, flavonoid ve antioksidan değerlerinin daha yüksek olduğu belirlendi. Yeşil-sarı kabuk rengine sahip çeşitlerde ise antosiyanin tespit edilmedi.
Kuş Üzümü, Siyah Güzane, Bağılti, Pekmezlik ve Siyah Miri çeşitleri; fenolik bileşikler, antioksidan kapasite ve vitamin C içeriği bakımından öne çıkan çeşitler arasında yer aldı.
Sağlık ve Gıda Endüstrisi İçin Değerli Kaynak
Çalışmada üzüm çeşitlerinin doğal biyoaktif bileşenler açısından zengin olduğu vurgulanırken, bu özelliklerin sağlık, gıda endüstrisi ve ıslah çalışmaları için önemli bir avantaj sunduğu ifade edildi. Kümeleme analizine göre Kuş Üzümü ve Siyah Güzane çeşitleri, birçok biyokimyasal parametrede diğer çeşitlerden daha yüksek değerlere sahip oldu.
Üretici ve Islah Çalışmalarına Katkı Sağlayacak
Araştırmada elde edilen sonuçların, Hizan yöresindeki üzüm çeşitlerinin değerlendirme biçimlerinin belirlenmesine katkı sunacağı, üreticiler, gıda sanayisi ve bitki ıslah programları için yol gösterici olacağı belirtildi. Çalışma, Hizan yöresinin asma gen kaynaklarının korunması ve değerlendirilmesi açısından da önemli bir bilimsel veri ortaya koydu.
